TR · Vade ve yenileme takibi

Basınçlı kapların periyodik kontrolünü kaçırmayın

Buhar, kızgın su, ısıtma ve kızgın yağ kazanları, kompresör hava tankları, kapalı genleşme tankları ile boylerlerin periyodik kontrolü, standartta süre yoksa en geç yılda bir yapılır (İş Ekipmanları Yönetmeliği Ek-III Tablo-1). Hidrostatik test de gerekir; kontrolü yetkili kişilere yaptırmak işverenin görevidir.

İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği'ne göre basınçlı kap ve tesisatların periyodik kontrolleri Ek-III Tablo-1'e göre yapılır. Buhar, kızgın su, ısıtma ve kızgın yağ kazanları, basınçlı hava ve gaz tankları (seyyar veya sabit kompresör hava tankları dahil), kapalı genleşme tankları, boyler ve akümülasyon tankları için azami süre, standartlarda süre belirtilmemişse bir yıldır (Ek-III 2.1.1 ve Tablo-1).

Standartlarda aksi belirtilmedikçe her periyodik kontrolde muayene yapılır. Ayrıca azami yılda bir işletme basıncıyla (işletme basıncı belirlenmemişse azami basınçla), azami üç yılda bir veya her önemli bakım ve onarımdan sonra ise üretim standardındaki test basıncıyla (standartta yoksa azami basıncın 1,5 katıyla) hidrostatik test yapılır (Ek-III 2.1.1).

Ücretsiz başlayın

Kısaca

EkipmanAzami süre (standartta süre yoksa)
Buhar ve kızgın su kazanları; ısıtma (kalorifer, sıcak su) kazanları; kızgın yağ kazanları1 yıl
Basınçlı hava ve gaz tankları (kompresör hava tankları dahil)1 yıl
Kapalı genleşme tankları; boyler ve akümülasyon tankları1 yıl
Buharlı pişirme kazanları; otoklav; boyama makinaları (kazanları)1 yıl
Tehlikeli sıvı depolama tankları (atmosferik, silindirik, prizmatik vb.)1 yıl; API standartlarına göre kontrol edilen dik silindirik, kaynaklı, yer üstü tanklarda 10 yıl
LPG ve benzeri sıvılaştırılmış gaz tanklarıİşverenin yazılı planındaki sürede (yalnızca muayene); 10 yılın sonunda yeniden değerlendirme
Kriyojenik tanklarTS EN ISO 21009-2 ve TS EN 14197-3'te belirtilen sürelerde

Tablo-1'deki süreler, ilgili standardın öngördüğü süreler saklı kalmak koşuluyla azami sürelerdir. Standartlarında emniyet valfi testi bulunan ekipmanlarda (LPG tankları, buhar kazanları, kızgın su kazanları, kriyojenik tanklar gibi) emniyet valfleri standartlardaki azami sürelerde teste tabi tutulur (Tablo-1 dipnot 1).

Sorumlu kim?

İşveren. Kontrolden en geç 1 gün önce İSG-KATİP'teki örneğe uygun sözleşmeyi yapar (Madde 7/6), sonuçları ıslak imzalı veya güvenli elektronik imzalı olarak saklar (Madde 7/2-c). Kontrolü yetkili makine, metalürji ve malzeme, mekatronik, kimya, imalat ve uçak mühendisleri, makine veya metal eğitimi bölümü mezunu teknik öğretmenler ya da makine tekniker veya yüksek teknikerleri yapar (Ek-III 2.1.6). LPG tanklarındaki "yazılı plan", işverenin periyodik kontroller için ilgili standartlara göre hazırladığı dokümandır (Tablo-1 dipnot 4).

Süre geçerse

Raporda kullanıma uygun olmadığı belirtilen ekipman, uygunsuzluklar giderilinceye kadar kullanılmaz ve işveren bunu gösteren uyarı işaretlemesi yapar (Ek-III 1.9). Azami basıncın altında kullanılan kaplarda işletme basıncı görünecek şekilde işaretlenir; işletme basıncının üstünde basınç uygulanacaksa kap bu basınca göre test edilmeden kullanılamaz (Ek-III 2.1.4). 6331 sayılı Kanun'un 30. maddesine dayanan yönetmeliklerdeki yükümlülükleri yerine getirmeyen işverene, uyulmayan her hüküm için aylık idari para cezası uygulanır (Kanun Madde 26/1-n).

LPG tankları ve buhar kazanlarında muayene kuruluşu şartı

LPG tank ve tesisatlarının (yer altı ve yer üstü) periyodik kontrolleri, ekipman muayene kuruluşlarında çalışan yetkili kişilerce yapılır. 23.12.2025 değişikliğiyle buhar kazanları da bu listeye eklendi; bu hüküm 01.01.2027'ye kadar uygulanmaz ve o tarihten önce usulüne uygun düzenlenmiş raporlar süresi boyunca geçerlidir (Ek Madde 2/1-b ve e; Geçici Madde 6/2). Bakanlık yeni düzenleme yapıncaya kadar TÜRKAK tarafından TS EN ISO/IEC 17020 çerçevesinde akredite muayene kuruluşları ekipman muayene kuruluşu kabul edilir (Geçici Madde 6/1).

ExpirySuite ile nasıl takip edilir?

  1. Her tesisatı veya ekipmanı ayrı bir varlık olarak ekleyin, periyodik kontrol raporunu dosya olarak yükleyin ve rapordaki bir sonraki periyodik kontrol başlangıç tarihini bitiş tarihi olarak girin.
  2. Bitişten 60, 30, 14, 7 ve 1 gün önce ve bitiş günü e-posta hatırlatması gelir; İSG-KATİP sözleşmesini ve kontrol gününü bu hatırlatmalarla planlayabilirsiniz.
  3. Kontrolü organize edecek kişiyi belge sorumlusu olarak atayın; süresi geçen kayıtlar yöneticilere 3., 7. ve 14. günde ayrıca bildirilir.
  4. Kontrolü yapan kişiden veya firmadan raporu, hesap açmasına gerek kalmadan, 14 gün geçerli güvenli bir bağlantıyla isteyebilirsiniz.

Sık sorulan sorular

Kompresör hava tankı ne sıklıkla kontrol edilir?
Basınçlı hava ve gaz tankları, seyyar veya sabit kompresör hava tankları dahil, standartlarda süre belirtilmemişse en geç yılda bir kontrol edilir (Ek-III Tablo-1 ve dipnot 2).
Hidrostatik test her yıl mı yapılır?
Standartlarda aksi belirtilmedikçe, azami yılda bir işletme basıncıyla (belirlenmemişse azami basınçla) her periyodik kontrolde; ayrıca azami üç yılda bir veya önemli bakım ve onarımdan sonra üretim standardındaki test basıncıyla, standartta yoksa azami basıncın 1,5 katıyla yapılır (Ek-III 2.1.1).
Hidrostatik test yapılamıyorsa?
Ekipmanın özelliği ve prosesten kaynaklanan zorunlu şartlar nedeniyle yapılamıyorsa, standartta ya da üreticinin kılavuzunda alternatif olarak belirtilen tahribatsız muayene yöntemleri uygulanabilir; gerekçesi raporda yazılır. Ekipmanın veya prosesin durdurulamaması gerekçe olamaz ve azami sürelere yine uyulur (Ek-III 2.1.3).
LPG tankı kontrolünü kim yapar?
Ekipman muayene kuruluşlarında çalışan, periyodik kontrol yapmaya yetkili kişiler (Ek Madde 2/1-b).

Kaynaklar

Son kontrol: 30 Eyl 2026 · Bu sayfa resmî kaynakları genel bilgi amacıyla özetler, hukuki danışmanlık değildir. Güncel kurallar ve ücretler için bağlantılı kaynaklara bakın.

Basınçlı kap periyodik kontrolü için hazır

Makul geçerlilik varsayılanlarıyla hazır bir basınçlı kap periyodik kontrolü şablonu; daha az girer, daha çok takip edersiniz.

Zamanında uyarı

Her basınçlı kap periyodik kontrolü bitmeden 60, 30, 14, 7 ve 1 gün önce e-posta; gecikmede yöneticilere eskalasyon.

Sorumlu atayın

Her basınçlı kap periyodik kontrolü için bir sorumlu belirleyin; çalışanlar güvenli linkle kendileri güncellesin — giriş gerekmez.